Afrikaners sál die 21ste eeu oorleef

dr-leopold-scholtz-kruispaaie

Dr. Leopold Scholtz is die skrywer van die boek ‘Kruispaaie: Afrikanerkeuses in die 19de en 20ste eeu’. Foto: Reint Dykema.

Die Afrikaner sal die 21ste eeu oorleef ten spyte van die tientalle uitdagings wat dié groep in die gesig staar. Só meen ʼn paneel van meningsvormers wat Donderdag tydens die bekendstelling van dr. Leopold Scholtz se boek, Kruispaaie: Afrikanerkeuses in die 19de en 20ste eeu, aan ʼn paneelgesprek oor Afrikanerkeuses deelgeneem het.

Scholtz, skrywer en historikus wat ook gereeld bydraes vir Maroela Media lewer, het gesê hy glo een van die keuses wat die Afrikaner gemaak het waar die groep beslis die verkeerde rigting ingeslaan het, was toe hulle in ʼn stadium afgeleer het om vir hulleself te dink.

“Daar was ʼn tyd dat ons ʼn oordrewe geloof in wette en staatsleiers gehad het. Ons was behoorlike verslaaf daaraan. Dit is een van die redes waarom ons nou voel ons bevind ons in ʼn vakuum en dat die Afrikaner leierloos is.

“Daar is een pad vorentoe en dit is uit onsself. Gelukkig is daar iets soos die Solidariteit Beweging wat struktuur aan ons kulturele kapitaal kan gee, maar ons moet vergeet van ou oplossings. Afrikaners sal ʼn keuse moet maak dat hulle wil bestaan en voortbestaan as volk. Afrikanerskap sal ook herdefinieer moet word as iets wat bestaan tussen jou ore en in jou bors. Ons moet die wil aan die dag lê om ons eie krag te ontsluit,” het Scholtz verder gesê.

Fransjohan Pretorius,’n geskiedeniskenner, Flip Buys, voorsitter van die Solidariteit Beweging, en Barnard Beukman, redakteur van die dagblad Beeld, het saam met Scholtz aan die gesprek deelgeneem terwyl Kallie Kriel, uitvoerende hoof van AfriForum, as gesprekleier opgetree het. Die geleentheid het by die Erfenisstigting op die Voortrekkermonument-terrein in Pretoria plaasgevind.

Hoewel die paneel dit eens is dat die Afrikaner sal voortbestaan, sal dit nie bloot op ʼn skinkbord gebied word nie. Kriel het beklemtoon dat harde werk en deursettingsvermoë ʼn vereiste vir voortbestaan is, terwyl Beukman benadruk het dat aanpasbaarheid noodsaaklik vir dié kultuurgroep sal wees.

Die gesprek rakende die voortbestaan van die Afrikaner vorm deel van ʼn gesprek oor die belangrikste keuses wat die Afrikaner in die 19de en 20ste eeu gemaak het. Sleutelkwessies soos die Afrikaner se besluit om enduit te veg in die Anglo-Boereoorlog, die instelling en handhawing van apartheid en die keuse vir hervorming in die vroeë 1990’s is sake wat Scholtz in sy nuwe boek grondig ontleed. “Ek wou hierdie keuses beskryf, ontleed en verklaar, maar nie veroordeel vanuit ʼn hedendaagse konteks nie,” het Scholtz tydens die bespreking gesê.

Meningsvormers wat ook aan dié gesprek deelgeneem het se menings oor die voortbestaan van die Afrikaner was die volgende:

Beukman: Ek het geen twyfel nie dat ons sal oorleef, want ek glo nie ons beleef ʼn bestaanskrisis nie. Daarvoor is ons te sterk en gevestig. Daar is wel van tyd tot tyd probleme wat opduik en sommige is ernstiger en meer uitdagend as ander. Ons is klaarblyklik ook te divers en steeds te verdeeld om gesamentlik in dieselfde rigting op die uitdagings te reageer. Enersyds sal ons duidelik meer aanpasbaar moet wees, maar andersyds sal ons moet verstaan watter tentpenne ingekap moet word om veral Afrikaans kreatief te laat gedy.

Buys: Die Afrikaner se geskiedenis was nog altyd ʼn stryd om oorlewing, en nie oorheersing nie. Afrikaners het al verskeie bestaanskrisisse oorleef, en ons sal die huidige krisis ook oorkom. Ons grootste “geheime wapen” was nog altyd die besef dat gemeenskapskrag sterker is as staatsmag. Hierdie kulturele kapitaal het ons in staat gestel om in moeilike tye nie net te oorleef nie maar wel voluit te leef. Afrikaners neem weer verantwoordelikheid vir die skep van ʼn toekoms waarin ons ook blywend vry, veilig en voorspoedig kan wees.

Pretorius: Ek kan alleen as historikus oordeel. Die Afrikaner is lankal nie meer – indien ons ooit was – ʼn homogene groep nie. Maar, gegewe die geskiedenis, sal ons oorleef, as jy besef dat ons situasie tans geensins so beklemmend is as wat dit aan die Kaapse Oosgrens, of tydens die Groot Trek of die Anglo-Boereoorlog was nie. Terselfdertyd moet die rol van die individu nie onderskat word nie – elkeen van ons moet daar waar ons ons bevind, ʼn verskil maak.

Kriel: Afrikaners het in die geskiedenis telkens voor groot uitdagings te staan gekom. Soos enige gemeenskap was ons voorgeslagte nie foutloos nie, maar hulle het telkens daarin geslaag om in moeilike omstandighede buitengewone suksesse te behaal en deur harde werk en deursettingsvermoë te oorleef. Daar is geen rede waarom ons dit nie vandag weer kan doen nie.

Scholtz: As dit puntjie by paaltjie kom, hang die Afrikanervolk se oorlewing van homself af. Niemand anders gaan hom op enige beduidende skaal help nie. Die groot vraag is duidelik: Het die Afrikaners dieselfde kollektiewe wil om te oorleef as ʼn eeu gelede? Dié vraag sal in die komende dekades beantwoord word.

Meer oor Kruispaaie: Afrikanerkeuses in die 19de en 20ste eeu:

Die Afrikaner het sedert sy ontstaan voor verskeie keuses te staan gekom wat nie net die geskiedenis in ʼn sekere rigting gelei het nie, maar ook dié groep se wil om oorlewing sou beklemtoon. Dié kultuurgroep se stryd om oorlewing is duidelik in onder meer die vestiging van die Boererepublieke, die keuse om Afrikaans as taal te vestig, die herwinning van politieke mag in 1948 en uiteindelik die verlies van mag teen 1994.

Kruispaaie deur dr. Leopold Scholtz plaas die fokus op dié en ander rigtinggewende keuses van die Afrikaner gedurende die 19de en 20ste eeu en ondersoek die, soms rampspoedige, gevolge van die besluite. Dit vra ook die brandende vraag prontuit: Het die hedendaagse Afrikaner dit in hulle om binne die praktiese beperkings ʼn herwonne toekoms te skep? Of sal hulle sagkens, soos ʼn kers onder ʼn maatemmer, uitgedoof word?

  • Kruispaaie: Afrikanerkeuses in die 19de en 20ste eeu word deur Kraal Uitgewers uitgegee. Besoek kraaluitgewers.co.za vir meer inligting oor die boek. Navrae en bestellings kan by [email protected] gedoen word.

ondersteun maroela media só

Sonder Maroela Media sou jy nie geweet het nie. Help om jou gebalanseerde en betroubare nuusbron se toekoms te verseker. Maak nou ’n vrywillige bydrae. Onthou – ons nuus bly gratis.

Maak 'n bydrae

Nou pra' jý

O wee, die gesang is uit! Die kommentaar op hierdie berig is gesluit. Kom kuier gerus lekker verder saam op ʼn ander artikel.

37 Kommentare

jongste oudste gewildste
Hendrik

Die belangrikheid om ‘n kruisie te trek word deur die media voorgehou as die oplossing vir al die probleme. As ons almal saamstaan sal ons ‘n goeie opposie daar plaas om weerstand te bied. Die meerderheid wat vir die regerende partye stem is oorweldigend. Ek wil my fokus stel op wat ons kan doen behalwe om die kruisie te gaan trek. Daardie saamstaan (werkskepping, burgerregtegroepe, drukgoepe, skep van nuwe areas waar Afrikaner die meerderheid is (Kleinfontein, Orania, …….) is vandag die belangrikste en hierdie denkwyse moet deurkom na die Afrikaner.

John

Gelukkig vir hierdie slim oom dat hy nie hier sal wees om te sien of sy riglyne en volsinne, ook baie reels en regulasies soos altyd maar as iemand beter weet, hierdie amper 100 jaar gaan oorleef nie. Ek het gelukkig ‘n Bybel wat beter voorspel en lei as die jongste geldmaker uit Oom Leopold se kraal waar wilde eenhoringbokke nogal gereeld uitbreek. Gelukkig ook vir hom is 007 en die VSA vir ewig hier om die aarde te rig en te beskerm.

Ernst Marais

In hoe ‘n mate is Afriforum ook skuldig in die bevordering van groepsdenke?
Ek het elders gelees dat Afriforum se teikenmark is die 80% Afrikaners in die middelgrond – soos Rooikappie se pap, nie te warm nie, nie te koud nie, net mooi reg.
Dit is juis in die randfigure waar nuwe denke ontstaan – denke wat dalk rigtinggewend vir die voorbestaan van die Afrikaner kan wees.

Erns

Dit is interessant dat daar so min kommentaar op hierdie belangrike kwessie gelewer word, sekere ander artikels kry baie meer aandag. Ek is nie so seker dat die Afrikaner sy huidige situasie kan vergelyk met geskiedkundige aanslae nie. Die grootste rede daarvoor is omdat die huidige aanval teen die Afrikaner baie meer sielkundig en soms subtiel uitgevoer word. Dit veroorsaak dat die algemene persoon (Afrikaner) nie die erns van die saak besef nie en in geisoleerde oorlewing voortstoom. Die aanslae op die Afrikaner is van alle kante af: Taal, kultuur, reg tot assosiasie, sielkundige gewetensteistering en ook op ernstiger vlak… Lees meer »

Tinus

Met grootste respek aan mede Afrikaners. Ons voor ouers het hulle toekoms in God se hande gelaat. Daar is net een manier wat die Afrikaner sal kan laat oorleef en dit is soos in die berig genoem is. Slaan God se tent pen in en hou op om mamon te aanbid en te dink ons is op ons eie sterk