Dié expats se stories g’n treurmare oor emigrasie

Een van die gedagtes wat dalk te binne skiet wanneer jy ʼn bundel met Afrikaanse emigrante se verhale sien, is dat dit ʼn weeklaag oor die lewe in die buiteland gaan wees.

Wanneer jy die stories lees van onder andere Marita van der Vyver, Zirk van den Berg, Eben Venter, Valda Jansen, Annelize van Rooyen, Elisia Strydom, André-Pierre du Plessis en Naomi Meyer in die kortverhaalbundel, Ver in die wêreld, is dit nie ʼn intense wroeging wat jy as leser ervaar nie, maar eerder ʼn gevoel van somberheid.

Die bundel is deur Frederik de Jager, in opdrag van NB-Uitgewers, saamgestel.

Frederik was ʼn taalonderwyser, redakteur en uitgewer van ʼn groot aantal bekroonde skrywers. Tussendeur was hy artikelskrywer, resensent en vervaardiger van dokumentêre TV-programme. Hy is ook betrokke by skryfskole, in Suid-Afrika en op die eiland Lesbos, Griekeland, waar hy woon.

Sy debuutkortverhaalbundel, Man op ʼn fiets êrens heen (Protea Boeke, 2021), is in 2022 met die Eugène Maraisprys vir prosa en die UJ-debuutprys bekroon.

Die uitnodiging wat hy aan skrywers gerig het, was eenvoudig: Skryf ʼn storie oor die ervaring om ʼn buitelander in die vreemde te wees.

“Tot my vreugde was nie een verhaal ʼn tirade van redes hoekom mense weg is uit Suid-Afrika nie, en nog minder ʼn treurmare oor hoe swaar dit in die buiteland gaan.

“Nogtans onderlê ʼn sekere melankoliese toon van verlies en verlange byna die hele bundel,” vertel Frederik aan Maroela Media.

Foto bloot ter illustrasie. (Foto: Unsplash)

Lesers onderneem so te sê ʼn wêreldreis te danke aan verhale uit verskillende lande, wat Engeland, Nieu-Seeland, Australië, Kanada en Ysland insluit.

Die vertellings wissel tussen blote fiksie en persoonlike ervarings. Dit is stories oor verlies aan die bekende, die verlange huis toe, en aanpassings in die verre vreemde – dikwels met ʼn goeie skoot humor verweef.

Frederik woon self al ʼn paar jaar in die buiteland nadat hy destyds Griekeland toe getrek het om ʼn klein toerismesaak te bedryf. Hy het wel nie alle bande met Suid-Afrika gebreek nie en sedertdien nog gereeld teruggekom.

“Dit was allermins om weg te kom uit Suid-Afrika. Ons is nie met wrewel weg uit Suid-Afrika nie. Ons het ook nie ons land se stof van ons voete afgeskud nie, maar gereeld en vir lang periodes teruggekom om ons skeppende werkswinkels ook hier aan te bied,” vertel hy.

Op die vraag of sy belewing as emigrant van ander mense sʼn verskil, sê Frederik dat hy wel so dink.

“Te oordeel na inskrywings op die sosiale media. Een van die konstante aanpassings in ons geval, is juis om besigheid met Grieke te doen. Dit is ʼn wanorde op verskillende vlakke.

Van links na regs: Frederik de Jager by die KKNK in gesprek met Annelize van Rooyen, Elisia Strydom en André-Pierre du Plessis. (Foto: Eben Pieneaar)

“ʼn Ander voor-die-hand-liggende een is die taal, wat moeilik is om aan te leer, maar oor en oor die moeite werd is. Dit is ʼn mooi taal, met ontsaglike diepte. Grieke is bekend vir hulle gulhartigheid, maar in ʼn klein dorpie is jy vir altyd ʼn inkommer.”

Wanneer Frederik die eindproduk in oënskou neem, is hy behoorlik in sy noppies oor Ver in die wêreld.

“Ek het hoë vereistes gestel, en daar het opdragverhale ingekom wat ek van die hand gewys het. Aan party ander, wat wel die bundel gehaal het, het ons ook redelik baie gewerk om hulle tot hulle reg te laat kom.”

Die boek kos R320 (prys onderworpe aan verandering). Klik hier om Ver in die wêreld by Graffiti Boeke aan te skaf.

ondersteun maroela media só

Sonder Maroela Media sou jy nie geweet het nie. Help om jou gebalanseerde en betroubare nuusbron se toekoms te verseker. Maak nou ’n vrywillige bydrae. Onthou – ons nuus bly gratis.

Maak 'n bydrae

O wee, die gesang is uit! Die kommentaar op hierdie berig is gesluit. Kom kuier gerus lekker verder saam op ʼn ander artikel.