Ouma Katrina wil uitsterwende inheemse taal laat voortleef

Ouma Katrina Esau die laaste oorblywende moedertaalspreker van die N|uu-taal. (Skermgreep uit die rolprent ‘Language of my soul’)

“Ek weet nie wat van N|uu gaan word wanneer ek nie meer daar is nie.”

Dit is die woorde van ouma Katrina Esau – soos wat daar liefderik na haar verwys word – die laaste oorblywende moedertaalspreker van die N|uu-taal. Dié taal, ʼn antieke San-taal uit die Tuu-familie in die Noord-Kaap, het van ongeveer 20 sprekers in 1996 gekrimp na ʼn enkele spreker, die 91-jarige Esau.

N|uu was Woensdag opnuut in die kollig toe ʼn verkorte weergawe van Language of my soul, ʼn dokumentêre rolprent oor dié taal en ʼn pleidooi vir die bewaring van Suid-Afrika se inheemse tale, tydens ʼn geleentheid ter viering van Internasionale Moedertaaldag (21 Februarie) vertoon is.

“Ek weet nie hoe ek vandag voel nie, maar ek gaan nie op my emosie uitbrei nie. Ek wil eerder die geleentheid gebruik om dankie te sê vir elke persoon wat help om N|uu te probeer bewaar, vir almal wat my bystaan en daar is vir ondersteuning,” het Esau ná afloop van die vertoning gesê.

Esau het bygevoeg dat dit haar grootste wens is om ʼn skool te bou waar N|uu onderrig kan word en so vir toekomstige generasies behoue kan bly.

Internasionale Moedertaaldag word vanaf 2016 gevier en dit vorm deel van ʼn groter inisiatief deur die Verenigde Nasies (VN) se organisasie vir onderwys, wetenskap en kultuur (Unesco) om die bewaring en beskerming van alle tale wat deur die mense van die wêreld gebruik word, te bevorder.

In ooreenstemming met die Unesco-tema vir 2024, wat op meertalige onderwys fokus, poog Unisa om taaldiversiteit en ʼn groter bewustheid van kulturele tradisies in meer as 215 lande oor die wêreld aan te moedig.

Unesco erken die belangrikheid van kulturele en linguistiese diversiteit vir volhoubare samelewings. Die organisasie werk binne sy mandaat vir vrede om die verskille in kulture en tale te bewaar, wat verdraagsaamheid en respek vir ander bevorder. Meertalige en multikulturele samelewings bestaan deur hul tale wat tradisionele kennis en kulture op ʼn volhoubare manier oordra en bewaar.

Unisa se Moedertaaldag-geleentheid, met die tema “Meertalige onderwys: ʼn hoeksteen van leer en intergenerasieleer”, is deur die universiteit se Taaleenheid, die Kollege vir Geesteswetenskappe en Biblioteek- en Inligtingsdienste in samewerking met die Puku-stigting vir Kinderliteratuur (Puku) aangebied.

Akademici, taalaktiviste en lede van die media het op die universiteit se Muckleneuk-kampus in Pretoria byeengekom om te luister na uiteenlopende bydraes wat op die belangrikheid van meertaligheid fokus.

Kyk hier na die volledige uitsending, insluitend die vertoning van Language of my soul:

ondersteun maroela media só

Sonder Maroela Media sou jy nie geweet het nie. Help om jou gebalanseerde en betroubare nuusbron se toekoms te verseker. Maak nou ’n vrywillige bydrae. Onthou – ons nuus bly gratis.

Maak 'n bydrae

Nou pra' jý

4 Kommentare

efjy ·

Baie edel voorneme van haar, maar as sy die enigste Suid Afrikaner is wat die taal kan praat, waarom wil sy dit laat voortleef. Sy is reeds 91.

Delia ·

En die vraag sou wees. Het Ouma dus nie die taal aan haar kinders en kleinkinders geleer nie. Op 91 is dit bietjie laat.

Republikein in die Wes Kaap ·

efjy, indien jy op 91 die laaste Afrikaanssprekende is sal jou pogings om Afrikaans te bewaar waardeer word.
Delia, die sprekers van haar taal het uit die streek getrek en eerder ander tale gebruik. Haar taal is ook nie in skole aangebied nie.

O wee, die gesang is uit! Die kommentaar op hierdie berig is gesluit. Kom kuier gerus lekker verder saam op ʼn ander artikel.