Grondonteiening: Slegs enkele dae oor om jou sê te sê

Argieffoto (Foto: Matthew Miles/Unsplash.com)

Die ad hoc-komitee wat aangestel is om artikel 25 van die Grondwet te wysig, wat onteiening sonder vergoeding sal moontlik maak, het Dinsdag belanghebbendes gewaarsku die sperdatum vir geskrewe terugvoer is om die draai.

“Die doel van die wysigingswetsontwerp is om die Grondwet te wysig sodat daar, onder andere, voorsiening gemaak word dat grond en enige verbeterings daarop onteien mag word ter wille van grondhervorming, sonder dat enige vergoeding betaal hoef te word,” het Rajaa Azzakani, woordvoerder van die komitee, in ʼn verklaring gesê.

ʼn Afskrif van die wysigingswetsontwerp is hier beskikbaar.

“Geskrewe voorleggings moet voor 31 Januarie 2020 ingedien word. Voorleggings en navrae moet gerig word aan Mr Vhonani Ramaano, Committee Secretary – Ad Hoc Committee, 3rd Floor, 90 Plein Street, Cape Town, 8000 of stuur ʼn e-pos aan [email protected].

John Steenhuisen, leier van die DA, het gesê die ANC-regering het op 13 Desember, toe ondernemings besig was met hul jaarafsluiting, ʼn amptelike kennisgewing gepubliseer om die Grondwet sodanig te wysig. “Dit is ʼn risiko vir jou huis, onderneming en grond,” het Steenhuisen in ʼn verklaring gesê.

Die DA het ʼn webwerf (www.protectpropertyrights.co.za) opgestel waar Suid-Afrikaners terugvoer kan gee oor die wetsontwerp.

TLU SA het op sy beurt gesê die ANC wil die besluitnemingsproses om namens die burgers van die land toe te sien dat billikheid gedurende die proses sal geskied, van die howe ontneem en in die kabinet vestig.

“Dit moet duidelik gestel word dat die proses wat aan die gang is totaal onaanvaarbaar is, al besluit die howe in sommige gevalle dat daar niks betaal moet word vir bates nie,” lui ʼn verklaring deur die organisasie. “Ons moet daarteen waak om nie vir die ANC se oëverblindery te val nie. Ons moet nie dink dat die aanvanklike voorstel darem sagter voorkom as hierdie belaglike nuwe voorstel en sodoende eerder die oorspronklike voorstel goedkeur nie.

“Ongeag waar die besluitneming sou lê, is die beginsel van onteiening sonder vergoeding in sy geheel steeds onaanvaarbaar. Geen persoon wat oor eiendom beskik waarvoor daar ʼn titelakte deur die staat uitgereik is as bewys van wettige eienaarskap, behoort hoegenaamd in ʼn situasie te wees dat die eiendom afgeneem sou kon word sonder om daarvoor te betaal ingevolge ʼn markgeoriënteerde prys nie.”

TLU SA sê daar is baie bewusmaking gedoen om soveel as moontlik kommentare van beswaar ingedien te kry en hulle maan Suid-Afrikaners weereens om terugvoer in te dien.

Hermann Pretorius, veldtogbestuurder van die Instituut vir Rasseverhoudinge (IRR), het gesê sy organisasie het ʼn veldtog van stapel gestuur om antwoorde van belangrike entiteite in die landboubedryf te bekom om te bepaal wat hulle siening oor onteiening sonder vergoeding is.

“Toe die finale verslag van die presidensiële raadgewende paneel oor grondhervorming en landbou in Mei 2019 gepubliseer is, het die landbousakekamer (Agbiz) homself geposisioneer om die grootste deel van die verslag te ondersteun – ʼn dokument waarop die regering sy posisie ten gunste van grondonteiening sonder vergoeding baseer,” het Pretorius gesê.

“Die implikasie dat Agbiz die regering se posisie ondersteun is verreikend – veral vir die Suid-Afrikaanse landbougemeenskap. Lede van die landbougemeenskap is onder die indruk dat Agbiz nou sy volle gewig agter die regering gooi wat betref onteiening sonder vergoeding.

“Die IRR sal publiek duidelikheid versoek van entiteite en organisasies, wat lede is van Agbiz, oor hul posisie rakende onteiening sonder vergoeding en of Agbiz se ondersteuning van die benadering tot onteiening sonder vergoeding hul eie benadering verteenwoordig.”

Pretorius het gesê die IRR maan alle lede van die landbougemeenskap van Suid-Afrika om die organisasie te help om druk te plaas op organisasies wat veronderstel is om die beste belange van Suid-Afrikaanse boere van alle agtergronde en oor die hele land heen te verteenwoordig.

“As die Suid-Afrikaanse gemeenskap uitverkoop word deur magtige belange oor onteiening sonder vergoeding, dan het die hardwerkende mense wat elke dag werk om kos vir die mense van die land te voorsien, ʼn reg om te weet en ʼn reg om op te tree.”

ondersteun maroela media só

Sonder Maroela Media sou jy nie geweet het nie. Help om jou gebalanseerde en betroubare nuusbron se toekoms te verseker. Maak nou ʼn vrywillige bydrae. Onthou – ons nuus bly gratis.

Maak 'n bydrae

Nou pra' jý

O wee, die gesang is uit! Kommentaar word ná 48 uur op ʼn artikel op Maroela Media gesluit. Kom kuier gerus verder op ʼn meer onlangse artikel.

45 Kommentare

jongste oudste gewildste
Albert

Is dit korrek dat grondonteiening ook woonhuise in dorpe insluit?

James

Wat help dit om kommentaar te lewer. Hulle ignoreer dit in elkgeval. Hulle besluit is al lankaal gedoen

Kaspaas

Ek het nog nooit oorweeg om Suid-Afrika te verlaat nie. Maar as die mag om te onteien by ‘n kabinet gaan setel, gaan ek die proses begin om elders in die wereld te gaan woon. Dan leef ek eerder met paar ‘n besittings alvorens ek oor ‘n paar jaar van my eiendom ontneem word in die stad.

Susan

Hoop ni dit word ook gedoen met ons huise ni. Wat gaan hulle elk geval verbeter wat ek ni reeds het ni . As hulle my plaas vat sonder vergoeding sluit dit my skuld in wat ek di Landbank nog skuld? Want ek gaan wragtig ni iets voor betaal wat ek ni het ni. So jy vat my grond met skuld en al. Jy wil mos grond he dan di skuld ook dan is ek mos skuld vry

Johanna Botha

Hoekom nog wil werk of studeer of iets bymekaar maak as dit kan gebeur ….wat is die punt ? ?