Vreemd in my Vaderland

afrikaanse-taalmonument-leuse

Die Afrikaanse taalmonument in die Paarl. Foto: commons.wikimedia.org

Ek mag nie wees nie. Ek mag nie hier wees nie. My kinders mag nie hier wees nie. Ons mag nie trots wees nie. Nie trots op ons taal of ons kultuur of ons geskiedenis nie. Ons mag nie sing nie. Ons mag nie praat nie. Ons mag nie sê dis onregverdig of bedreigend of isolerend nie. Ons mag nie.

Ek word gesê ek is verkeerd. Nie my opinie is verkeerd nie, ek is. Ek is verkeerd om wit te wees en om Afrikaans te wees. Ek is verkeerd om hier te wees. Ek moet iets anders wees. Of ek moet iemand anders wees.

Ek word gesê ek moet “teruggaan waar ek vandaan kom”. Ek weet nie waarheen hulle my wil stuur nie. My voete ken nie die paaie van Europa nie, hulle ken net die rooigrond van Afrika. My stem ken nie die klanke van die woorde nie, dit ken net die taal van my moeder. Die gespartel van die vreemdheid in my mond is die gespartel van my hart in die vreemdheid van daardie lande. Ek het nie ʼn plek daar nie. Ek het nie ʼn identiteit daar nie.

Ek het hier in Afrika mens geword. Toe die jare van apartheid gejaag het na hul einde, is ek gebore in ʼn Afrikaanse huis in Afrika. My ouers is gebore toe apartheid al volstoom aan die gang was. My taal het homself gevorm in Afrika. Dit het gewroeg en geworstel bo-oor die Drakensberge tot veiligheid. Dit het geveg vir oorlewing onder Britse plaas-brande en Zoeloe-spiese. Dit het verengels en toe self diktator probeer speel vir ʼn ruk. Dit het gewankel en gekneus die diktatorskap prysgegee. En toe het dit ʼn nuwe toekoms ingegaan met baie hoop.

Maar nou is my taal ʼn vyand. Dis ʼn vreemdeling. Dis ʼn haatlike ding, ’n ding wat uitgewurg moet word. Dit word verban uit die regering. Dit word verban uit besighede. Dit word verban uit skole. En dit word stil-stil vreemd in ons eie huise, ons eie kerke en ons eie monde. Soos daardie spreekwoordelike padda in die warm water, kom ons stadig agter hoe die kring al hoe nouer trek.

My taal is nou ʼn vyand. Dis ʼn vreemdeling. Ek is nou ʼn vreemdeling. Ek is nou ʼn vyand. En nou mag ek nie wees nie. Ek mag nie hier wees nie. Terwyl my mense nie eers ʼn tiende van die land se bevolking is nie, moet ons veg. Ons moet veg om veilig te wees agter ons heinings en ons tralies en ons alarms en ons gewere. Ons veg om vry te wees om te gaan waar ons wil en te wees wie ons wil en te doen wat ons wil. Ons veg om voorspoedig te wees sodat ons kinders kan eet en speel en grootword en vorentoe gaan. En ons veg om te oorleef. Ons veg om net te wees.

Ons veg voor ʼn skool in die strate terwyl die bakstene vlieg. Ons veg sonder stokke en swaarde en gewere. Ons veg in Engels in die howe om ons stemme in Afrikaans te laat hoor. Ons veg anoniem en openlik op die internet om ʼn plek te hê om te wees. Ons veg by die VN met petisies en toesprake om die wêreld te laat weet ons is nog hier. Ons veg op ons knieë in gebed met trane in ons oë.

Ons veg in ons Vaderland. Ons veg vir ʼn sonkolletjie, want daar word gesê om die son vir ons toe te laat, vat die son weg van iemand anders. En ons hoort nie. Ons mag nie wees nie. Ek mag nie wees nie. Hier in die land van my vaders, in die taal van my moeder, verwag hulle dat ek moet stilbly en wegkwyn. Hier word ons vreemd. Word ons vreemdelinge. Word ons vyande. Vaderland.

René du Preez

Meer oor die skrywer: René du Preez

René du Preez is ʼn projekbestuurder, ma en eggenote. Sy is passievol oor die natuur, mooi musiek en kuns. Skryf is vir haar ʼn manier om sin te maak van die wêreld en ʼn stukkie van haarself vir mense te gee. René en haar gesin woon tans in Nieu-Seeland.

Deel van: Rubrieke

ondersteun maroela media só

Sonder Maroela Media sou jy nie geweet het nie. Help om jou gebalanseerde en betroubare nuusbron se toekoms te verseker. Maak nou ʼn vrywillige bydrae. Onthou – ons nuus bly gratis.

Maak 'n bydrae

Nou pra' jý

O wee, die gesang is uit! Die kommentaar op hierdie berig is gesluit. Kom kuier gerus lekker verder saam op ʼn ander artikel.

31 Kommentare

jongste oudste gewildste
Erich

So hartseer maar so waar

Ada

Ek gaan my nie laat onderkry nie.
Ek is trots Suid-Afrikaans.
Ek is nie vreemd nie en ook nie ‘n vreemdeling nie. Niemand kan my Afrikaanse Taal en Kultuur en Suid-Afrikaanse Burgerskap wegneem nie.
Net indien jy dit toelaat om vreemd of ;’n vreemdeling te wees – sal jy dit wees.
Andersinds – nie.

Ronel

Alle so so waar wat jy se en SO hartseer. Eerste gedagte wat by my opkom met die lees van ons geveg vir alles, is dat ons dalk maar net maai wat ons voorouers gesaai het. Hoeveel hartseer en pyn en swaarkry het apartheid nie vir die ontvangers daarvan gebring nie?Ek regverdig hiermee glad nie die stand van sake vandag nie, maar ons kan dit nie ignoreer nie. Die saai-en-maai beginsel is ‘n Bybelse beginsel. Ek glo God is steeds in beheer van sake en sal ons nie bo ons kragte beproef nie. Vraag is net, is ons as volk… Lees meer »

Susan

Sjoe, my kind, jy is een van die redes hoekom ons taal nooit sal ophou bestaan nie! Jy vat n ding so vas met woorde!!! So trots op jou!!

James

Die insig het dus gekom – naamlik dat jy ‘n vervolgde minderheid is. Jy het geen bestaansreg nie – inteendeel – jy is ‘n kanker op die vel van die meerderheid. Jy voel soos – ek dink: ‘n jood tussen 1933 en 1945 in Europa moes voel. Interessant, die verwysing na wanneer jy gebore is: Gaan SOEK die antwoorde op jou vrae hierbo by jou ouers en moontlik grootouers. Gaan VRA hulle, of hulle deel was van die 67% wat JA gese het vir jou en jou kinders se huidige tamelekie: – omdat hulle weer Springbok Rugby wou kyk.. Baie… Lees meer »