Kabinetskommeling: ‘President tas mis’

Pres. Cyril Ramaphosa. (Foto: Elmond Jiyane/GCIS)

President Cyril Ramaphosa het ʼn gulde geleentheid verlore laat gaan om kabinetskuiwe te maak wat ’n daadwerklike verskil sou maak aan leierskap en vertroue op die hoogste vlak in Suid-Afrika.

Godongwana se aanstelling bevraagteken

Volgens dr. Pieter Groenewald, VF Plus-leier, is een van die grootste flaters die aanstelling van Enoch Godongwana as nuwe minister van finansies in die plek van Tito Mboweni wat bedank het.

“Godongwana het ’n omstrede verlede en hy is meermale by ongerymdhede betrek, ook waar hy en gesinslede betrokke was.

“Een van die omstrede voorvalle was in 2004 toe hy as LUR vir finansies in die Oos-Kaap afgedank is na bewerings van wanadministrasie en korrupsie. Hy het ook onder die Zuma-administrasie bedank as adjunkminister van ekonomiese ontwikkeling na bewerings van ’n bedrogspul van sowat R100 miljoen.

“Sy aanstelling sal daarom hoegenaamd nie bevorderlik wees vir plaaslike of internasionale sake-vertroue nie en maak ’n bespotting van pres. Ramaphosa se beloftes van skoon administrasie.”

Die DA het gesê hy is spyt oor Mboweni se bedanking en meen Godongwana sal baie vinnig moet wys dat hy die moed het vir sterk hervorming en dat hy nie van fiskale verantwoordelikheid sal afwyk nie.

“Hy moet begin deur te verduidelik hoekom hy in 2012 as adjunkminister van ekonomiese ontwikkeling bedank het te midde van ’n groot bedrogskandaal. Ons moet weet dat ons minister van finansies onberispelik is, en daarvoor het ons sy volledige bekendmaking nodig,” het DA-leier John Steenhuisen gesê.

Aanstelling van nuwe minister van gesondheid verwelkom

Dr. Pieter Groenewald, leier van die VF Plus. (Foto: VF Plus)

Volgens Groenewald is die aanstelling van Joe Phaahla as nuwe minister van gesondheid ’n pluspunt  wat vertroue inboesem met sy ervaring in die mediese beroep en meer sekerheid skep.

Die DA het Zweli Mkhize se bedanking as minister van gesondheid verwelkom. “Gegewe die verdoemende getuienis teen hom en gegewe die feit dat pres. Ramaphosa nou al meer as ’n maand in besit is van die SOE-verslag oor die Digital Vibes-kontrak, is dit verstommend dat dit so lank geneem het om van hom ontslae te raak. Maar dit is beter laat as nooit.”

Kommer oor staatsveiligheid in die presidensie

Die feit dat staatsveiligheid voortaan in die presidensie gesetel sal wees met Mondli Gungubele as nuwe minister in die portefeulje van minister in die presidensie, wys ondubbelsinnig die president se gevoel dat faksies in die ANC hom ondermyn het en selfs probeer het om hom omver te werp met die onlangse geweldpleging in die land, meen Groenewald.

Die minister van polisie, Bheki Cele. (Argieffoto: Michele Spatari/AFP)

“Die onbevoegdheid van die polisie was een van die groot redes waarom die protesaksies en geweld momentum gekry het en dit is daarom onverstaanbaar dat Bheki Cele behou is as minister van polisie. Hy dra ewe veel skuld aan die gebeure as die vorige minister van staatsveiligheid, Ayanda Dlodlo.

“Die blote herontplooiing van Dlodlo wie se totale mislukking die land byna in anargie gedompel het, is onaanvaarbaar. Sy is verskuif na staatsdiens en administrasie en dit sal die land ewe duur kos indien sy daar ook misluk. Sy moes bloot afgedank word.”

Die DA is van mening dat staatsveiligheid nie in die presidensie hoort nie. “Hierdie sentralisering van mag was nog nooit ’n goeie idee nie.”

Steenhuisen beaam Groenewald se mening dat Cele en Dlodlo gepos moes word “vir hul katastrofiese versuim om die onrus en plundering drie weke gelede te voorsien, te voorkom en daarop te reageer”. Die feit dat Cele in sy pos bly en Dlodlo eenvoudig na die staatsdiens geskuif word, wys dat daar nog nie aanspreeklikheid in die uitvoerende gesag gesien word nie, sê Steenhuisen.

Dié ministers moes ook gepos word

Nathi Mthethwa, minister van sport, kuns en kultuur, skep ook eerder wrywing as wat hy enigiets onder sy beheer bevorder en veral kunstenaars beleef ’n beproewende tydperk tydens die inperking, meen Groenewald.

Steenhuisen meen dit is ewe raaiselagtig dat David Mahlobo, adjunkminister van water en sanitasie en oudminister van staatsveiligheid, sy pos behou het gegewe verdoemende onthullings voor die Zondo-kommissie.

“Nog ’n minister wat gepos moes word, is Gwede Mantashe, minister van energie,” het Steenhuisen gesê en bygevoeg Mantashe moes vervang word met ’n minister wat glo in hernubare energie.

Gulde geleentheid gemis

John Steenhuisen, leier van die DA. (Foto: DA/Twitter)

Die VF Plus en die DA meen pres. Ramaphosa het ’n gulde geleentheid gemis om die kabinet te verklein en weg te doen met sommige adjunkministers, veral in die presidensie.

“Alhoewel weggedoen is met staatsveiligheid as aparte ministerie, is behuising en water en sanitasie geskei wat die aantal ministeries dieselfde hou,” het Groenewald gesê.

“’n Ministerie soos vroue, kinders en mense met gestremdhede kon ook suksesvol met die departement van maatskaplike ontwikkeling gekombineer word, asook die samevoeging van toerisme en kleinsake-ontwikkeling en basiese en hoër onderwys.”

Volgens Steenhuisen het Suid-Afrika steeds een van die grootste kabinette in die wêreld, asook een wat die minste produktief is.

“Pres. Ramaphosa moet besef dat kabinetskommelinge alleen nie die fundamentele onderliggende probleem van sy regering kan oplos nie, wat blykbaar ’n onwilligheid is om betekenisvolle ekonomiese hervormings aan te neem. Die enigste soort kabinetskommeling wat dit kan regstel, is die soort waar die nuwe ministers nie net werklike hervormings ondersteun nie, maar ook ’n mandaat gegee word om sulke hervormings deur te voer.”

ondersteun maroela media só

Sonder Maroela Media sou jy nie geweet het nie. Help om jou gebalanseerde en betroubare nuusbron se toekoms te verseker. Maak nou ʼn vrywillige bydrae. Onthou – ons nuus bly gratis.

Maak 'n bydrae

Nou pra' jý

O wee, die gesang is uit! Die kommentaar op hierdie berig is gesluit. Kom kuier gerus lekker verder saam op ʼn ander artikel.

55 Kommentare

jongste oudste gewildste
Pieter

Cele bly aan. Sê baie. Leier van die nuwe ANC MK: EFF

JM

Hoe lank nog, Suid-Afrika, met die ANC-regering? Mag daar positiewe verandering kom, en gou ook!

Johan

Terwyl die Titanic sink word die stoele op die dek herrangskik.

Danie

Die man luister nie, hoor nie en sien nie. Die mense wat wil landuit moet dit spoedig doen en die wat hul eie volkstaat wil he moet nou daadwerklik ophou rondploeter en begin sodat ons wat agterbly onsself weer kan ophef as n volk met waardes. Ons waardes word tans afgebreek met n regering van korrupsie en n leier wat nie weet wat hy doen nie. Ek het nog altyd gehoop en gebid dat Ramaphosa die een sou wees wat vir ons beter toekoms sou kon voorsien maar ek sien dit elke dag dat sy leierskap maar net so kragteloos… Lees meer »

Pieter

Nog altyd gese die ANC het die slimste menisters in die wereld hulle kan enige werk doen. Die ANC sirkus hou maar net aan en ons hou aan betaal vir die siek sirkus. Die een blinde ly die ander blinde.